De Benelux-regio’s vormen een geografisch, economisch en cultureel complexe gebied in het noordwesten van Europa. Binnen deze regio’s bevinden zich twee provincies die vaak met elkaar worden verward: Zuid-Holland en Utrecht. Het doel van dit artikel is om de samenstelling en karakteristieken van Holland Utrecht te beschrijven, een concept dat zowel regionale overeenkomsten als afwijkingen in het gebied omvat.
Een geschiedenis van ontstaan
Het Benelux-gebied heeft zijn oorsprong https://hollandcasinoutrecht.co.nl in de tijd na WOII, toen België en Nederland geïnteresseerd waren in een gemeenschappelijke markt met Luxemburg. Het proces leidde tot verschillende maatregelen die de interne handelsbarrriers tussen de staten wegnamen, maar ook meer specifieke projecten om de regionale coördinatie te bevorderen.
Holland Utrecht is geen officieel erkend politiek concept op provinciaal niveau. Toch wordt het vaak gebruikt als een informele aanduiding voor het gebied rondom Amsterdam en Utrecht, inclusief provincies Zuid-Holland Noord, Flevoland en Gooi-Vecht (een deel van Oud-Zuilen). De term is waarschijnlijk voortgekomen uit praktische omgangsvormen in de jaren zeventig toen er sprake was van intensief regionaal samenwerking.
Zakelijke dynamiek en economie
Het gebied Holland Utrecht is opvallend gevarieerd qua bedrijvigheid. Enerzijds telt Amsterdam een van de meest actieve ondernemersgemeenschappen in Europa, met name voor startups. Anderzijds liggen veel van Nederlands industrieel erfgoed en de landbouwsector in het noordwesten.
Dit regionale diversiteitspatroon spiegelt zich weerspiegeld ook weer in een economische diversiteit die niet kan worden beperkt tot één sector. Vooral de dienstensector (waaronder onderwijs en zorg) levert een belangrijke bijdrage aan het regionale bbp.
Ontwikkelingen op demografisch vlak
Demografisch gezien is Holland Utrecht kenmerkend voor regionale krimp. Veel jonge mensen migreren weg uit deze regio’s richting stedelijke centra of grensstreekgebieden met lage woningprijzen.
Desondanks groeit de bevolking van Flevoland relatief het snelst van alle provincies, vooral in verhouding tot het kleine aantal inwoners. Deze ontwikkeling kan worden toegeschreven aan nieuwe bedrijvigheid en een voorbeeldfunctie van woningmarktbeleid.
Transportnetwerken
Het netwerk van openbaar vervoer rondom Amsterdam, Utrecht, Hoofddorp (met het Schiphol luchthavencomplex), Leiden en Haarlem verbindt de steden met elkaar via een complex systeem dat niet kan worden bestempeld als ‘normaal’. Alleen al om de enorme druk op deze reisroutes te verzachten is er sprake van uitgebreide investeringen in infrastructuur.
De Amsterdam-Rijn kanaalverbinding (ARK) en het HSL-zuid-project zijn belangrijke maatregelen voor de ontsluiting. De regio wordt verder ontwikkeld met projecten als ‘Grootschalige Mobiliteit’ en ‘Holland’s Waterrijk’, wat een bijdrage levert aan verbeterde bereikbaarheid, maar ook nieuwe opgaven creëert.
Risico’s van de Nederlandse economische model
De zwaarte in deze regio ligt voor het merendeel onder invloed van overheidsbeleid dat bedrijven stimuleert om een voortdurende stroom aan diensten en productie uit te leveren. Vanwege de bijna exclusieve rol die overheid heeft gespeeld in de ontwikkeling van dit economisch model is het moeilijk inzichtelijk wat er zonder deze overheidssteun had gebeurd.
Zo kan men stellen dat verschillende ondernemingen, zelfs succesvolle zoals ING of Schiphol Group, overweldigend afhankelijk zijn geworden van overheidssubsidies. Ondanks de opgedane successen is er sprake van een bijna ‘overheidsafhankelijke’ bedrijfscultuur.
Richting duurzame ontwikkeling
Om tot duurzaamere economische en maatschappelijk optreden te komen zullen deze bestaande structuren veranderd moeten worden. Ten eerste is het nodig om de huidige overheidsafhankelijke ondernemerscultuur af te breken.
Het creëren van een meer evenwichtige balans tussen regelgeving, aantrekkelijkheid en concurrentie zal noodzakelijk zijn voor regionale economische ontwikkeling. Ten tweede dient de inzet op duurzaam ondernemen versterkt te worden.
Een duurzame toekomst vraagt om een samenwerkingscultuur die niet alleen de traditionele private sector maar ook de overheid en maatschappelijke organisaties met elkaar verbindt.
